V4 wraca do gry. Tusk w Bratysławie: zablokujemy wszystko, co podniesie ceny energii
Szczyt w Bratysławie - pierwsze takie spotkanie od miesięcy
W Bratysławie odbył się szczyt premierów państw Grupy Wyszehradzkiej, zorganizowany na zaproszenie premiera Słowacji Roberta Fico. W spotkaniu uczestniczyli premier Polski Donald Tusk, premier Czech Andrej Babiš, premier Węgier Péter Magyar oraz premier Irlandii Micheál Martin. Irlandia sprawuje obecnie prezydencję w Radzie Unii Europejskiej, dlatego jej udział w rozmowach miał szczególne znaczenie dla kształtowania unijnej agendy w najbliższych miesiącach. Spotkanie potwierdziło, że po okresie osłabienia współpracy w ramach V4 państwa regionu wracają do wspólnego wypracowywania stanowisk.
Premier Donald Tusk podkreślił, że solidarność w ramach Grupy Wyszehradzkiej przekłada się na realne efekty dla wszystkich czterech państw. Według szefa polskiego rządu region Europy Środkowej stał się częścią Unii Europejskiej właśnie dzięki umiejętności precyzowania własnych interesów i konsekwentnego ich egzekwowania. Dzisiejsze spotkanie miało pokazać, że mechanizm ten znów działa.
"Odbudowujemy prestiż i skuteczność Grupy Wyszehradzkiej, z dobrym skutkiem dla naszych państw i Unii Europejskiej. W czasach, kiedy działaliśmy solidarnie, osiągaliśmy nasze cele i wzmacnialiśmy Unię jako całość"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
"To ważne, żebyśmy w tych trudnych czasach konsultowali się w grupach, które mają ambitne cele, zdefiniowane interesy i intencje budowania europejskiej jedności"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Budżet UE musi uwzględnić koszty ochrony wschodniej granicy
Jednym z kluczowych tematów rozmów był przyszły budżet Unii Europejskiej. Donald Tusk jasno zaznaczył, że Polska oczekuje uwzględnienia w nim wysiłków państw ponoszących szczególną odpowiedzialność za ochronę zewnętrznej granicy Wspólnoty. Polska wydaje obecnie setki milionów złotych rocznie na utrzymanie szczelności wschodniej granicy, co zdaniem premiera powinno znaleźć odzwierciedlenie w unijnych mechanizmach finansowych. Szef polskiego rządu przypomniał, że dzięki skutecznym działaniom udało się ograniczyć nielegalną migrację na tym odcinku niemal do zera.
"Polska płaci obecnie setki milionów złotych, żeby utrzymać szczelność wschodniej granicy. Dlatego przyszły budżet i polityka UE muszą brać pod uwagę wysiłek państw, które chronią zewnętrzną granicę Wspólnoty"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
"Dzisiaj już nikt nie mówi o nielegalnej migracji na wschodniej granicy. Wiecie dlaczego? Ponieważ z blisko 20 tys. nielegalnych przejść miesięcznie ograniczyliśmy je prawie do zera"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier Słowacji Robert Fico zapowiedział, że w ramach prac nad unijnym budżetem państwa V4 będą zabiegać o utrzymanie odpowiedniego poziomu finansowania polityki spójności oraz wspólnej polityki rolnej. Oba te mechanizmy mają kluczowe znaczenie dla rozwoju regionów w całej Europie Środkowej, w tym dla województwa warmińsko-mazurskiego. Premier Irlandii Micheál Martin zaznaczył, że najbliższe miesiące będą dla Unii trudnym okresem, dlatego priorytetem jest jak najszybsze uzgodnienie budżetu.
"Europa potrzebuje budżetu, który patrzy w przód – żebyśmy mogli rozwiązywać wyzwania, które stoją przed nami i żeby ta polityka zakończyła się sukcesem"
Micheál Martin, Premier Irlandii
Ceny energii priorytetem - V4 zapowiada blokadę szkodliwych rozwiązań
Drugim filarem rozmów w Bratysławie była kwestia cen energii. Donald Tusk zapowiedział, że państwa Grupy Wyszehradzkiej zablokują każde rozwiązanie na poziomie unijnym, które mogłoby doprowadzić do wzrostu kosztów energii w regionie. Premier podkreślił, że ochrona klimatu pozostaje ważnym celem, ale równie istotna jest ochrona europejskiego przemysłu i jego konkurencyjności. Bez konkurencyjnych cen energii Europa nie będzie w stanie rywalizować z Chinami ani Stanami Zjednoczonymi.
"Zablokujemy wszystko, co sprowadzi na nas ryzyko droższej energii. To kwestia być albo nie być całej Unii Europejskiej"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
"Między bajki możemy włożyć marzenia o konkurowaniu z Chinami czy Stanami Zjednoczonymi, jeśli ceny energii będą u nas wyglądały tak, jak w tej chwili"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier Węgier Péter Magyar podkreślił, że siłą Grupy Wyszehradzkiej jest koncentrowanie się na tym, co łączy jej państwa. Premier Czech Andrej Babiš ocenił z kolei, że region V4 jest najbardziej perspektywiczny ze wszystkich regionów Europy, a bezpieczeństwo odgrywa w nim kluczową rolę. W kontekście polityki migracyjnej Babiš zaznaczył, że każde państwo samodzielnie decyduje o tym, kto na jego terytorium będzie mieszkać i pracować.
"Każde nasze państwo samo decyduje o tym, kto u nas będzie żyć i kto u nas będzie pracować"
Andrej Babiš, Premier Czech
"Grupa Wyszehradzka znowu żyje i znowu jest zdolna do wyrażania wspólnego stanowiska"
Robert Fico, Premier Słowacji
"Jestem przekonany, że wzmocniona V4 będzie ponownie skutecznie działać, a korzyści z tej współpracy odczuje również cała Europa"
Péter Magyar, Premier Węgier
Co to oznacza dla mieszkańców Mrągowo i regionu?
Ustalenia ze szczytu w Bratysławie mają bezpośrednie przełożenie na codzienne życie mieszkańców Mrągowo i całego województwa warmińsko-mazurskiego. Polityka spójności, o której finansowanie w budżecie UE zabiegają państwa V4, to źródło pieniędzy na lokalne drogi, szkoły, szpitale i projekty wodno-kanalizacyjne w powiecie mrągowskim. Utrzymanie odpowiedniego poziomu tych funduszy oznacza, że gminy takie jak Mrągowo, Mikołajki czy Piecki mogą liczyć na dalsze wsparcie inwestycyjne w kolejnych latach.
Kwestia cen energii jest szczególnie istotna dla warmińsko-mazurskich przedsiębiorstw - od małych zakładów stolarskich i przetwórni rybnych po większe firmy turystyczne nad jeziorami. Wysokie koszty prądu i gazu bezpośrednio przekładają się na ceny usług dla turystów i mieszkańców. Zapowiedź blokowania unijnych rozwiązań podnoszących ceny energii oznacza, że region może liczyć na stabilniejsze warunki prowadzenia działalności gospodarczej. Dla rolników z okolic Mrągowa kluczowa jest z kolei wspólna polityka rolna, której finansowanie premier Słowacji chce utrzymać na dotychczasowym poziomie.
- Polska wydaje setki milionów złotych rocznie na ochronę wschodniej granicy UE
- Nielegalne przekroczenia granicy ograniczono z blisko 20 tys. miesięcznie do niemal zera
- W szczycie uczestniczyli premierzy 4 państw V4 oraz premier Irlandii sprawującej prezydencję w Radzie UE
- Państwa V4 zapowiedziały blokadę rozwiązań podnoszących ceny energii w regionie
- Robert Fico zapowiedział walkę o utrzymanie finansowania polityki spójności i wspólnej polityki rolnej w budżecie UE
Premier Donald Tusk wyraził nadzieję, że rozwiązania wypracowane w Polsce i całym regionie staną się wzorem dla innych państw europejskich. Dotyczy to zarówno polityki migracyjnej, jak i innych obszarów, w których doświadczenia Grupy Wyszehradzkiej mogą być punktem odniesienia dla całej Wspólnoty. Spotkanie w Bratysławie potwierdziło, że państwa regionu chcą wspólnie zabiegać o swoje interesy w kwestiach kluczowych dla Europy Środkowej.